آرشیو   |  درباره ما   |  دریافت اپلیکیشن اندروید دولت بهار   |  باشگاه مخاطبان دولت بهار    RSS   |  ارتباط با ما   |  پیوندها   |  نسخه تلکس   |  گیشه مطبوعات   |  حمایت از دولت بهار  
 * صفحه اصلی    * ارسال خبر و یادداشت    * فرزند ایران (خاطرات)    * صدای مهر و عدالت (آرشیو سخنرانیهای دکتر احمدی نژاد 92-84)  
جمعه، 24 آذر 1396 - 04:08   
  تازه ها:  
   آخرین مطالب  
  دستگیری اراذل تخریب کننده خودروهای منطقه فلاح +عکس
  مرگ دردناک کودک ۱۱ ساله پس از سقوط در چاه +عکس
  فوتبال به نفع زلزله/ستاره‌های فوتبال در سرپل ذهاب درخشیدند
  جدول/ برای خرید موبایل مناسب عکاسی چقدر باید هزینه کرد؟
  هرکول ایرانی و وعده بازگرداندن سلیمی به تخته
  نشست امنیتی ۳ جانبه ترکیه، آمریکا و عراق در آنکارا
  استاندار کرمانشاه عملیات بازسازی را به زمستان موکول کرد
  بازگشایی گذرگاه مرزی «جوسیه» میان لبنان و سوریه
  از کجا بفهمیم میزان فیبر بدنمان کم است؟
  مذاکرات با ریزه اسپور خوب پیش رفت
  برای صبحانه سراغ این ماده لبنی نروید
  بیانیه ریاض ۲ مسیر مذاکرات ژنو را مین گذاری کرده است
  نامه سوریه به سازمان ملل درباره تجاوزگری‌های ائتلاف بین‌المللی
  وزیر کشور جدید دولت نجات ملی یمن منصوب شد
  این نوشیدنی عمر شما را طولانی می‌کند
  دیدار دوستانه ایران و مراکش با یک تیم مشترک
  پیکر پدر شهید «مغنیه» برای خاکسپاری به «طیردبا» رسید+عکس
  تیم‌ برانکو چند برابر استقلال صدرنشین بوده است؟
  اشتباهی که زحمات شما برای کاهش وزن را به باد می‌دهد
  سانحه دلخراش سبب کشته شدن پدر و کودک ۷ ماهه‌اش شد
  هافبک استقلال ممنوع الخروج شد
  نقش اول پیشرفت دوباره پرسپولیس
  پایان بدون نتیجه هشتمین دور از مذاکرات ژنو درباره سوریه
  گرشاسبی: خبرهای خوبی برای هواداران دارم
  تیراندازی منجر به قتل در آزادشهر
  استقبال عربستان از اظهارات ضد ایرانی هیلی
  واکنش ایران به ادعای نماینده آمریکا در سازمان ملل
  افسردگی را با پسته کوهی درمان کنید
  سرقت مراکش از اسپانیا به سبک کی‌روش +عکس
  کشف سلاح‌های داعش در شهر دیرالزور سوریه
- اندازه متن: + -  کد خبر: 418277صفحه نخست » خبردویکشنبه، 15 مرداد 1396 - 13:43
تفاوت جنسیتی در تبعیض‌های مبتنی بر دینداری در ایران
تفاوت جنسیتی در تبعیض‌های مبتنی بر دینداری در ایراندولت بهار: سبک حجاب زنان و میزان انطباق آن با حجاب تأیید شده حاکمیت و نیز میزان انطباق آن با حجاب عرفی تعریف شده در انواع دینداری ها، معیار و شاهد تجربی در دسترس و سهل الوصولی است که هم برای نهادهای رسمی و هم برای عموم جامعه، به سادگی این فرصت را فراهم می‌آورد که هر زنی را صرفاً با استناد به کیفیت حجاب او در یکی از دسته بندی‌های هویتی از پیش‌ساخته‌شده قرار بدهند، و سپس بر مبنای همین رده بندی با او برخورد کنند. در همه جا این اتفاق به طور اتوماتیک برای زنان می‌افتد، مهم نیست محل مواجهه کجا باشد: خیابان، فروشگاه، اداره، دفتر کار،‌ دانشگاه، مهمانی خصوصی، سالن تئاتر، مطب پزشک و حتی دنیای مجازی ... .
  

دولت بهار/ اگرچه درباره تبعیض‌های جنسیتی برآمده از عرف، قانون یا مذهب سخن بسیار رفته است، اما موضوعی که به نظر می‌رسد به آن توجهی نشده، تفاوت جنسیتی در ایران در تبعیض‌های مبتنی بر «دینداری» است.

دینداری در ابعاد اعتقادی و مناسکی‌اش، در حوزه رسمی (طبق قانون و مقررات) و غیررسمی (طبق عرف) مبنای تبعیض قرار می‌گیرد:

از طرفی با استناد به ظواهر یا پرس و جوی مستقیم یا با واسطه، میزان پایبندی اعتقادی و مناسکی فرد به امور دینی، از سوی مراجع رسمی در صورت نیاز (مثلاً در بدو استخدام) بررسی، ارزیابی، ثبت و آرشیو می‌شود. این داده‌ها و اسناد بعداً می‌تواند با استناد به مقررات رسمی موجود، مبنای تبعیض سیستماتیک قرار بگیرد. مثلاً فرد از بعضی حقوق اجتماعی محروم بشود، مثل استخدام، ارتقا، تأیید صلاحیت برای سمتی خاص و ... .

از طرف دیگر، میزانی که فرد اعتقاد نظری و التزام عملی‌اش را به عقاید و مناسک دینی به طور آشکار بیان و عرضه می‌کند، گاه و بی گاه مورد ارزیابی غیررسمی جامعه نیز قرار می‌گیرد. افراد جامعه با استناد به این مشاهده و ارزیابی ضمنی و غیررسمی، و بر مبنای موضعی که خودشان نسبت به دین، دینداری و دینداران دارند، روابطشان را با طرف مقابل تنظیم می‌کنند. مثلاً کم‌تردیندارها با مشاهده‌ی ظاهر دیندارترها، ممکن است از آن‌ها فاصله بگیرند یا دیندارترها همین واکنش را به کم‌تر دیندارها نشان بدهند. یا افراد با نوع و میزان دینداری مشابه، بیشتر به هم اعتماد کنند و با یکدیگر ارتباط بیشتری برقرار کنند. در واقع نوع و میزان دینداری افراد، نوعی هویت برای آن‌ها ایجاد می‌کند،‌ و این هویت خودش موجب دسته بندی شدن نزد دیگران می‌شود، و دیگران بر مبنای همین دسته بندی، شخصیت فرد را قضاوت می‌کنند، و روابط خود را با او بر مبنای این قضاوت تنظیم می‌کنند.

در این زمینه در سه جا مشکل به وجود می‌آید:

نخست آن که از آن جا که حاکمیت ادعای ترویج و پاسداری از دینداری را دارد، کسی که نشانه‌های آشکاری از دینداری ارائه کند به نوعی ممکن است مؤید و مدافع تمامی ایده‌ها، سیاست‌ها و شخصیت‌های منتسب به  حاکمیت تلقی شود که در واقعیت لزوماً چنین نیست. یا کسی که فاقد نشانه‌های آشکار دینداری است، از سوی عده ای برچسب ضدیت با حاکمیت یا ضدیت با وطن‌دوستی بخورد. در این جا هویت دینی و سیاسی افراد در هم می‌آمیزد، و همواره این خطر وجود دارد که فردی با یک نوع هویت دینی، در نزد دیگران به نوعی هویت سیاسی منتسب شود که لزوماً با آن هماهنگ نیست.

دوم این که با استناد به دو بند نخست این نوشتار، از آن جا که میزان پایبندی اعتقادی و مناسکی فرد به امور دینی، هم می‌تواند در نهادهای رسمی مبنای تبعیض سیستماتیک و حقوقی نسبت به افراد شود، و هم در فضای عمومی جامعه روابط اجتماعی برمبنای هویت دینی افراد شکل بگیرد و افراد از جانب جامعه نیز بر مبنای هویت دینی‌شان مورد قضاوت و تعامل واقع شوند،  شواهد آشکاری که فرد از سبک و میزان دینداری خود در ابعاد اعتقادی و مناسکی ارائه می‌دهد یا نمی‌دهد ممکن است برای او هزینه داشته باشد. این امر خود موجب می‌شود نوعی دوگانگی رفتاری در افراد شکل بگیرد (ریاکاری و تظاهر). برای مثال ممکن است کسی که پایبندی مناسکی خود را در محیط کار نشان نمی‌دهد، فرصت ارتقا را از دست بدهد،‌ یا کسی که اعتقادات مذهبی خاصی داشته باشد و به لوازم عملی آن پایبندی نشان دهد، ممکن است از جمع دوستانه در بعضی موقعیت‌ها یا برای همیشه طرد شود، یا برخورد یک فروشنده یا کارمند یا استاد بر حسب ظاهر فرد که او را پایبند به مذهب نشان می‌دهد/ نمی‌دهد با مشتری یا ارباب رجوع یا دانشجو متفاوت باشد.

سوم این که قضاوت شدن بر مبنای هویت مذهبی، تنها به قضاوت درباره گرایش مذهبی و سبک دینداری و حتی پیشداوری درباره گرایش سیاسی فرد متوقف نمی‌شود، بلکه معمولاً با پیش داوری و قضاوت‌های کلیشه ای در مورد صلاحیت‌ها، قابلیت‌ها و ویژگی‌های شخصیتی و اخلاقی فرد در می‌آمیزد که لزوماً با واقعیت هماهنگی ندارد.

مشکل تفاوت جنسیتی از آن جا بر می‌خیزد که به طور معمول و روزمره، شناخت نوع دینداری افراد و میزان پایبندی اعتقادی و مناسکی آن‌ها به سرعت و سهولت امکان پذیر نیست، و نیاز به داده و مشاهدات معتبر یا پرس و جو دارد، مثلاً باور فرد به اصول اعتقادی مذهب، یا پایبندی به احکام نماز و روزه و خمس و .... اما در این جا یک استثنای جنسیتی وجود دارد: حجاب زنان.

سبک حجاب زنان و میزان انطباق آن با حجاب تأیید شده حاکمیت و نیز میزان انطباق آن با حجاب عرفی تعریف شده در انواع دینداری ها، معیار و شاهد تجربی در دسترس و سهل الوصولی است که هم برای نهادهای رسمی و هم برای عموم جامعه، به سادگی این فرصت را فراهم می‌آورد که هر زنی را صرفاً با استناد به کیفیت حجاب او در یکی از دسته بندی‌های هویتی از پیش‌ساخته‌شده قرار بدهند، و سپس بر مبنای همین رده بندی با او برخورد کنند. در همه جا این اتفاق به طور اتوماتیک برای زنان می‌افتد، مهم نیست محل مواجهه کجا باشد: خیابان، فروشگاه، اداره، دفتر کار،‌ دانشگاه، مهمانی خصوصی، سالن تئاتر، مطب پزشک و حتی دنیای مجازی ... .

این در حالی است که مردان بر اساس نوع پوشششان به سادگی قابل دسته بندی شدن در طبقه بندی‌های هویتی رایج، در ایران نیستند. به همین دلیل به راحتی بر مبنای این طبقه بندی‌ها مورد قضاوت قرار نمی‌گیرند. و متعاقب آن به سادگی مورد تبعیض‌های رسمی و غیررسمی اجتماعی مبتنی بر هویت دینی قرار نمی‌گیرند. به دلیل آن چه در مورد (3) گفته شد؛ نه تنها به دلیل آشکار بودن حجاب، هویت مذهبی زنان سریع تر رمزگشایی می‌شود، بلکه با همین نشانه حجاب، گرایش سیاسی و حتی ویژگی‌های شخصی و شخصیتی و ترجیحات اخلاقی گمانه زنی می‌شود. بدین ترتیب زنان بیش از مردان در معرض قضاوت‌های سوگیرانه، غیرواقعی و گاه غیرمنصفانه نسبت به شخصیت، اخلاق، صلاحیت و توانمندی‌هایشان قرار می‌گیرند.

یک مثال جالب و نسبتاً جدید، مقایسه عکس‌های پروفایل زنان و مردان در شبکه‌های اجتماعی است. احتمالاً تصویر پروفایل زنان و مردان بر اساس معیارهای زیبایی شناسی به یک نحو قضاوت می‌شود، اما تصویر زنان همواره خواسته یا ناخواسته حاوی اطلاعات بیشتری درباره هویت دینی و سبک دینداری آن‌ها است، یا دست کم اطلاعاتی درباره آن نوع هویت و سبکی که مایل‌اند در نزد مخاطبان (اعم از مخاطب عمومی یا رسمی) بسازند. حتی  حذف تصویر شخصی و جایگزین کردن آن با تصویر فرزند، گل، عکس-نوشته و اشیا می‌تواند نه تنها بیانی دیگر از سبک دینداری باشد (زنی که به دلایل مذهبی مایل نیست تصویر خود را در معرض دید عموم بگذارد)، بلکه می‌تواند استراتژی ای برای محافظت از خود در برابر طبقه بندی‌ها، قضاوت‌ها و تبعیض‌های احتمالی مبتنی بر نوع دینداری باشد. در واقع فرد با حذف تصویر خود، داده ای در مورد حجاب خود در اختیار مخاطب قرار نمی‌دهد، بنابراین اطلاعاتی برای قضاوت در مورد تعلق هویتی او به انواع سبک‌های دینداری و قضاوت‌های بعدی متعاقب آن در اختیار بیننده قرار نمی‌گیرد.

بنابر آن چه گفتم، «حجاب زنان» برخلاف سایر باورها و مناسک مذهبی که به سرعت و در هر موقعیتی قابل شناسایی  و تحقیق نیستند، بخشی از پوشش است که در معرض دید عموم است. اطلاعاتی که سبک و کیفیت حجاب زنان در مورد باورهای مذهبی احتمالی آن‌ها به مخاطب می‌دهد، موجب طبقه بندی آن‌ها در نوعی نظام طبقه بندی هویت مذهبی شود. این نظام طبقه بندی غالباً فارغ از کلیشه‌ها و پیش داوری نیست. ولی می‌تواند مبنای قضاوت در مورد فرد، و متعاقب آن منجر به تبعیض‌های رسمی یا عرفی شود. ادعای این نوشتار این است که این گونه ای ویژه از تبعیض است که مردان فارغ از حجاب، از آن مصون هستند. این گونه‌ی ویژه‌ی تبعیض، حاصل ضرب تبعیض مبتنی بر جنسیت و تعبیض مبتنی بر دینداری است.

* امضا محفوظ ـ یکی از بانوان پژوهشگر علوم اجتماعی

برگرفته از کانال: دین | فرهنگ | جامعه

   
  

اضافه نمودن به:          

   پربیننده ها  
  پاسخ دکتر احمدی نژاد به نامه عضو مجلس خبرگان رهبری/ مقامات معادل نظام نیستند
  حضور دکتر احمدی نژاد در حرم مطهر و زیارت امام رضا(ع) با شعارهای مردم انقلابی مشهد + فیلم و تصاویر
  حضور دکتر احمدی نژاد، حمید بقایی و علی اکبر جوانفکر در منزل دکتر عبدالرضا داوری + فیلم و تصاویر
  دومین نامه سرگشاده مهندس اسفندیار رحیم مشایی به معاون اول قوه قضائیه، غلامحسین محسنی اژه ای
  حضور و سخنرانی دکتر احمدی نژاد در جمع پرشور مردم باوفای مشهد در مسجد علی بن موسی الرضا(ع) + فیلم و تصاویر
  دکتر احمدی نژاد: صهیونیسم بین الملل در چهره طاغوت ها و خودپرستانِ خودبرتربین در برابر جامعه انسانی صف آراسته است
  واکنش حمید بقایی به اظهارات امروز غلامحسین اژه ای در دانشگاه شریف / مَرد باش و کل پرونده ای را که ساختی، منتشر کن!
  یادداشت علی اکبر جوانفکر/ ایران تنها کشوری است که سازمان زندانهایش زیر نظر دستگاه قضایی است + فهرست
  سخنرانی دکتر سعید زیباکلام در دانشگاه اصفهان و دفاع قاطع از دکتر احمدی نژاد و یارانش/ هیچ رگه ای از انحراف در احمدی نژاد و مشایی ندیدم
  درپی پیشنهاد مناظره مصطفی تاج زاده، علی اکبر جوانفکر پیشنهاد داد مناظره ای بین دکتر احمدی نژاد و سید محمد خاتمی برگزار شود
  ضرغامی دردانشگاه تهران پاسخ اهانت منتظری به چاوز را داد/ یک موی چه گوارای انقلابی به هزار نماز شب خوان منحرف و خائن به مردم شرف دارد/ قوه قضائیه دامان خود را از شبهات پاک کند
  ابراز پشیمانی نخستین زن شعبده باز ایرانی از حمایت روحانی و حلالیت خواهی از دکتر احمدی نژاد
  گزارش تصویری کانال دکتر احمدی نژاد از سفر وی به مشهد مقدس
  دیدار دکتر احمدی نژاد با جمعی از دانشجویان سراسر کشور + تصاویر
  نامه حمید بقایی، علی اکبر جوانفکر و حبیب الله جزء خراسانی به آیت الله جنتی، دبیر شورای نگهبان
  عکس/ وقتی می گوییم فصل رسوایی رسیده یعنی همین!
  مستند میهمانِ غریبِ‌طوس/ مراسم استقبال از دکتر احمدی نژاد در فرودگاه شهید هاشمی نژاد مشهد مقدس (بخش نخست)
  عکس/ حضور دکتر احمدی نژاد در دیدار مسئولان و سفرای کشورهای اسلامی با رهبر انقلاب
  فیلم سخنرانى حماسى و شجاعانه منصور نظرى علیه فساد سیستماتیک در قوه قضائیه در حضور اژه اى/ اذهب الی فرعون انه طغی ...
  دکتر احمدی نژاد: آمریکا به زودی از کرده خود پشیمان و مفتضحانه عقب نشینی خواهد کرد
  سکوتِ اصلاح طلبان در خصوصِ وضعِ بغرنجِ معیشتیِ مردم!
  انتظار مردم باوفای مشهد برای استقبال از دکتر احمدی نژاد + فیلم و تصاویر
  عمق واهمه ها از احمدی نژاد
  نظر مهندس رحیم مشایی درباره سفر بوریس جانسون به تهران
  دکتر الهام: عوارض خروج از کشور به دلیل شرایط فوق العاده و جنگ تحمیلی در شورای نگهبان تایید شد/ آیا هنوز در وضعیت فوق العاده و جنگ به سر می بریم؟!
  فیلم/ دختر دانشجوی اصلاح طلب کرمانشاهی، پزشکیان، لیست امید و دولت روحانی را شست و پهن کرد
  خسرو معتضد: باید کاری کنید مردم وطن شان را دوست داشته باشند
  هوشنگ امیر احمدی: نایاک آمریکا را تحریک به تحریم دولت احمدی‌نژاد کرد
  دم خروس لجن کاری سایت امنیتی بیرون زد! + عکس
  یادداشت علی اکبر جوانفکر/ عزل!
 
 
دکتر احمدی نژاد: صهیونیسم بین الملل در چهره طاغوت ها و خودپرستانِ خودبرتربین در برابر جامعه انسانی صف آراسته است
دکتر احمدی نژاد: صهیونیسم بین الملل در چهره طاغوت ها و خودپرستانِ خودبرتربین در برابر جامعه انسانی صف آراسته است
 
اطلاعیه شماره 2 بقایی، جوانفکر و خراسانی/ درخواست از رهبر معظم انقلاب برای مامور نمودن آیت الله شاهرودی جهت رسیدگی به ادعاها و اتهامات
اطلاعیه شماره 2 بقایی، جوانفکر و خراسانی/ درخواست از رهبر معظم انقلاب برای مامور نمودن آیت الله شاهرودی جهت رسیدگی به ادعاها و اتهامات
 
فیلم کامل سخنرانی طوفانی دکتر احمدی نژاد در جمع زائران حرم حضرت عبدالعظیم حسنی(ع)
فیلم کامل سخنرانی طوفانی دکتر احمدی نژاد در جمع زائران حرم حضرت عبدالعظیم حسنی(ع)
حضور دکتر احمدی نژاد در حرم حضرت عبدالعظیم حسنی(ع) در پی بست نشینی حمید بقایی، علی اکبر جوانفکر و حبیب الله جزء خراسانی + فیلم و تصاویر
حضور دکتر احمدی نژاد در حرم حضرت عبدالعظیم حسنی(ع) در پی بست نشینی حمید بقایی، علی اکبر جوانفکر و حبیب الله جزء خراسانی + فیلم و تصاویر
 
اطلاعیه/ بست نشینی حمید بقایی، علی اکبر جوانفکر و حبیب الله جزء خراسانی در حرم حضرت عبدالعظیم حسنی(ع) + فیلم و تصاویر بدرقه با حضور دکتر احمدی نژاد
اطلاعیه/ بست نشینی حمید بقایی، علی اکبر جوانفکر و حبیب الله جزء خراسانی در حرم حضرت عبدالعظیم حسنی(ع) + فیلم و تصاویر بدرقه با حضور دکتر احمدی نژاد
 
وحشت ناصرالدین شاه از «بست نشینی» برای رفع ظلم / سید جمال الدین اسدآبادی: من به شمشیر برنده ای ‌مانم که اگر به کارم اندازید چنین و چنان خواهم کرد
وحشت ناصرالدین شاه از «بست نشینی» برای رفع ظلم / سید جمال الدین اسدآبادی: من به شمشیر برنده ای ‌مانم که اگر به کارم اندازید چنین و چنان خواهم کرد
 
 
::  پخش زنده ::  خانه ::  تماس با ما ::  RSS
© دولت بهار
info@dolatebahar.com
پشتیبانی توسط: خبرافزار